Trịnh Thanh Sơn viết chân dung văn
học như đang trò chuyện, đang được nâng ly rượu với người … Đừng tìm ở đây một
lối phê bình lạnh lùng, tự cao tự đại với giọng phán quan, như con gà trống cứ
ngỡ mặt trời mọc lên là nhờ tiếng gáy của mình. Cũng đừng tìm ở đây sự nghiêm cẩn
của nhà khảo cứu hay phục chế di tích…Hãy lắng nghe không phải sự khải minh mà
là tiếng đập của trái tim và nỗi buồn người…
(Vũ Duy Thông)
1. Lần trước, khi viết
bài phê bình tập thơ “Ngang qua cánh đồng”, tôi chưa gặp, chưa biết Hoàng Quý
là ai. Nhà văn Hà Đình Cẩn - Tổng biên tập Tạp chí Nhà văn gặp tôi, trao cho
tôi tập thơ của Hoàng Quý - một tập thơ dày dặn, in rất đẹp - và bảo: “Ông đọc
tập thơ này xem, thơ của thằng em, tôi thấy rất được. Ông chưa biết nó đâu, nếu
gặp, ông sẽ thích ngay. Nếu ông thấy được, viết cho tôi một bài, in trên Tạp
chí Nhà văn !”
Tôi cầm “Ngang qua
cánh đồng” về nhà, đọc cả tuần mới xong, vì tập thơ dày, những 101 bài, và vì
có những bài thơ phải đọc đi đọc lại hai, ba lần mới thấy hết cái hay của nó. Cảm
nhận đầu tiên của tôi là, đây là thơ của một thi sĩ thứ thiệt, một thi sĩ cường
tráng, có thể đi lâu dài với thơ. Và tôi đã viết một bài giới thiệu ngắn in
trên Tạp chí Nhà văn, như lời hẹn với nhà văn Hà Đình Cẩn.
Sau khi bài viết in
ra, nhiều người gặp tôi hỏi: “Này, Hoàng Quý là tay nào mà ông viết bài khen
ghê thế ?”